Home Assistant energie dashboard – Het energieverbruik in huis wordt steeds belangrijker. Met stijgende energiekosten, zonnepanelen, warmtepompen en slimme apparaten wil steeds meer huishoudens precies weten waar hun stroom en gas naartoe gaan. Home Assistant biedt hiervoor een uitgebreide, gebruiksvriendelijke oplossing: het energie-dashboard. Dit dashboard geeft inzicht in verbruik, productie en kosten, zodat je makkelijk kunt zien waar je kunt besparen.
In dit artikel ontdek je wat het energie-dashboard kan, hoe je het instelt en hoe je het gebruikt om je verbruik te analyseren en te verlagen.
Wat is het energie-dashboard van Home Assistant?
Het energie-dashboard is een automatisch verzameld overzicht van alle energiegegevens in je huis. Zodra Home Assistant sensoren heeft die verbruik meten, toont het dashboard:
- hoeveel elektriciteit je gebruikt per dag, uur of maand
- hoeveel gas je verbruikt
- hoeveel energie je zonnepanelen opwekken
- wat je teruglevert aan het net
- de totale kosten of opbrengsten op basis van jouw tarieven
Je vindt het dashboard eenvoudig via Overzichten → Energie. Het vult zichzelf automatisch zodra je de juiste sensoren hebt gekoppeld.
Wat maakt het energie-dashboard zo krachtig?
Het dashboard is niet alleen informatief, het is ook visueel sterk. Grafieken, vergelijkingen en trends worden automatisch gemaakt. Hierdoor kun je in één oogopslag zien:
1. Je directe stroom- en gasverbruik
Zo zie je precies wanneer je het meest verbruikt. Veel mensen ontdekken hierdoor dat apparaten die ’s nachts aanblijven onverwacht veel energie kosten.
2. Zonnepanelen volledig geïntegreerd
Heb je zonnepanelen, dan krijg je inzicht in:
- totale productie
- directe consumptie (wat je zelf gebruikt)
- teruglevering
- netto verbruik
Hiermee zie je perfect hoeveel je bespaart door eigen opwek.
3. Kostenberekening op basis van eigen tarieven
Je kunt je tarieven zelf invullen, zoals:
- stroomtarief per kWh
- gasprijs per m³
- terugleververgoeding
- vaste kosten
Zo wordt het dashboard niet alleen technisch, maar ook financieel inzichtelijk.
4. Trendanalyse en inzicht in patronen
Door het dashboard dagelijks of wekelijks te bekijken, zie je patronen zoals:
- piekverbruik tijdens koken
- hoge winterkosten door verwarming
- sluipverbruik van tv’s, routers, drogers of opladers
Deze inzichten helpen je direct besparen.
Welke sensoren heb je nodig?
Home Assistant kan alleen meten wat je installeert. Om het energie-dashboard te gebruiken, heb je één of meerdere van de volgende sensoren nodig:
P1 slimme meter
Dit is de belangrijkste sensor voor energieverbruik. Bekende opties:
- DSMR Slimme Meter integratie
- HomeWizard P1
- Smart Gateways
Deze leveren je stroom- en gasverbruik realtime door.
Zonnepaneelmonitor
Als je zonnepanelen hebt, wil je productie meten. Dat kan via omvormers zoals:
- Growatt
- SMA
- SolarEdge
- Shelly EM of 3EM
Deze leveren gegevens over opwekking, opbrengst en teruglevering.
Slimme stekkers
Om per apparaat te meten kun je slimme stekkers gebruiken:
- Shelly Plug S
- TP-Link Tapo
- Zigbee-stekkers met energiemeting
Dit helpt om sluipverbruik en grootverbruikers op te sporen.
Het energie-dashboard instellen (stap voor stap)
Het instellen van het dashboard is eenvoudig. Je hoeft geen code te schrijven. Volg gewoon deze stappen:
- Ga in Home Assistant naar Instellingen.
- Kies Dashboards en vervolgens Energie.
- Klik op Bron toevoegen.
- Koppel je sensoren aan de juiste categorieën, zoals:
- elektriciteitsverbruik
- productie van zonnepanelen
- teruglevering
- gasverbruik
- Voer je energietarieven in.
- Sla de instellingen op.
Vanaf dit moment begint Home Assistant automatisch met het verzamelen en tonen van gegevens.
Voorbeeld: slimme meter via HomeWizard P1
In Nederland is de HomeWizard P1-meter een van de populairste opties. Je sluit hem aan op de P1-poort van je slimme meter en in Home Assistant herken je hem direct via de ingebouwde integratie.
Zodra hij is gekoppeld, verschijnen sensoren zoals:
- actueel verbruik
- gasverbruik
- teruglevering
- totaalopwek
Deze sensoren kun je vervolgens eenvoudig koppelen aan het energie-dashboard.
Energieverbruik per apparaat meten met slimme stekkers
Slimme stekkers geven extra inzicht. Ze laten zien hoeveel energie een specifiek apparaat gebruikt. Veel voorkomende verrassingen zijn:
- koelkasten die meer verbruiken dan verwacht
- drogers met piekverbruik
- oude routers of switches die 24/7 tientallen watts gebruiken
- koffiezetapparaten met hoog standby-verbruik
Door deze stekkers op strategische plekken te gebruiken, zie je meteen waar je kunt besparen.
Meer inzicht met grafieken en eigen dashboards
Het standaard energie-dashboard is krachtig, maar je kunt het verder uitbreiden met:
1. Eigen Lovelace-pagina’s
Hiermee maak je jouw eigen energie-overzicht met:
- meer gedetailleerde grafieken
- vergelijking per kamer
- verbruik per apparaat
2. Grafieken met mini-graph-card
Deze populaire kaart toont:
- 24-uurs verbruik
- piekmomenten
- vergelijkingen tussen apparaten
Zo maak je een overzicht dat echt aansluit op jouw huishouden.
Automatiseringen voor energiebeheer
Naast inzicht wil je soms actie ondernemen. Home Assistant maakt dat mogelijk via automatiseringen. Denk aan:
Waarschuwing bij hoog verbruik
Handig als je een warmtepomp of elektrisch koken hebt. Wanneer je verbruik boven een bepaalde waarde komt, krijg je automatisch een melding.
Automatisch apparaten inschakelen bij zonne-energie
Heb je veel zonnepanelen? Dan kun je apparaten automatisch laten starten wanneer je veel opwekt.
Voorbeelden:
- wasmachine inschakelen bij hoge productie
- boiler verwarmen met eigen zonne-energie
- auto opladen wanneer je overschot hebt
- Sluipverbruik detecteren
Je kunt meldingen laten sturen als een apparaat meer verbruikt dan normaal, of als een stekker onverklaarbaar hoog blijft.
Hoe kun je daadwerkelijk besparen met het energie-dashboard?
Het dashboard geeft niet alleen inzicht, maar helpt ook echt besparen. Dit zijn de meest voorkomende besparingsmogelijkheden:
1. Sluipverbruik verminderen
Veel huizen hebben apparaten die continu stroom trekken. Door deze te vinden en te vervangen of uit te schakelen, kun je tientallen euro’s per maand besparen.
2. Verwarming optimaliseren
Door grafieken te bekijken zie je duidelijk wanneer de verwarming inefficiënt werkt.
Voorbeelden:
- radiatoren die aanstaan terwijl niemand thuis is
- boiler die ’s nachts veel verbruikt
- warmtepomp die piekt door verkeerde instellingen
3. Zonne-energie maximaliseren
Met zonnepanelen kun je meer voordeel halen door slim om te gaan met momenten van hoge productie.
4. Verlichting efficiënter gebruiken
Door te zien hoeveel kWh verlichting per maand verbruikt, kun je eenvoudig inschatten of slimme automatisering loont.
Conclusie
Het energie-dashboard van Home Assistant is een van de krachtigste functies voor iedereen die inzicht wil in energieverbruik, kosten en besparing. Met minimale installatie zie je precies hoeveel je gebruikt, opwekt en teruglevert. Door slimme meters, zonnepanelen en slimme stekkers te koppelen ontstaat een compleet beeld van jouw huishouden.
In combinatie met automatische meldingen, grafieken en slimme regels helpt Home Assistant je niet alleen begrijpen, maar ook daadwerkelijk besparen. Voor wie bewuster, efficiënter en duurzamer wil wonen, is het energie-dashboard een onmisbare tool.